نمایی کلی از کنترل دسترسی (Access Control)

کنترل دسترسی به منابع یکی از مهمترین و در عین حال کلیدی ترین مفاهیم امنیت است. کنترل دسترسی مفهومی فراتر از این است که چه کاربری به چه فایل ها و یا سرویس هایی دسترسی داشته باشد. قبل از ارائه یک تعریف کلی در مورد کنترل دسترسی نیاز است با دو مفهموم “فاعل” و “مفعول” آشنا شویم:
فاعل : یک “فاعل” را می توان به عنوان یک کامپیوتر، برنامه، فرآیند، فایل، کامپیوتر، بانک اطلاعاتی و مواردی از این دست در نظر گرفت.
مفعول : یک “مفعول” را می توان به عنوان فایل، بانک اطلاعاتی، کامپیوتر، برنامه، فرآیند، پرینتر و یا فضای ذخیره سازی در نظر گرفت.
با در نظر داشتن موارد فوق، به طور کلی، فاعل همیشه به عنوان موجودیتی در نظر گرفته می شود که اطلاعاتی درباره مفعول و یا داده هایی از مفعول دریافت می نماید. همچنین فاعل موجودیتی به شمار می آید که توانایی ویرایش و دستکاری اطلاعات مرتبط ارائه شده و یا ذخیره شده در مفعول را دارد. مفعول نیز همیشه به عنوان موجودیتی در نظر گرفته می شود که اطلاعات و داده ها را میزبانی و یا ارائه می نماید. در ادامه توضیحات فوق، فاعل همیشه یک موجودیت فعال (Active) است که تلاش دارد از طریق برقراری دسترسی، از مفعول که یک موجودیت غیرفعال و کنش پذیر (Passive) است اطلاعات استخراج نمایید و یا در اطلاعات آن تغییر ایجاد نماید.
بنابراین کنترل دسترسی را می توان به عنوان رابطه بین فاعل و مفعول درنظر گرفت.با توجه به توضیحات ارائه شده، انتقال اطلاعات از مفعول به فاعل دسترسی نام دارد. در همین رابطه طبق اصل بنیادی کنترل دسترسی، اگر اجازه دسترسی فاعل به مفعول صراحتاً تعریف نشده باشد، عدم دسترسی (Deny Access) به عنوان دسترسی پیش فرض در نظر گرفته می شود.



